Lode Laperre

Tijdens de zomermiddagen in Taiwan valt er vaak een noordwestelijke regen. Als kind staarde ik na een stortbui naar de kleine en grote plassen op de modderige grond, en de ondiepe plassen weerkaatsten het hemellicht, alsof ik per ongeluk in het diepe en ondoorgrondelijke water zou kunnen vallen.

Als ik naar de schilderijen van Lode Laperre kijk, heb ik het gevoel dat ik terug ben bij het kind dat naar de plassen staart, tegenover een tweedimensionaal vlak kunstwerk, maar toch in een diepe driedimensionale ruimte turend. Het zijn schilderijen en beeldhouwwerken tegelijk.

Vanaf een afstand zie je een abstract schilderij; van dichtbij trekt de textuur op het canvas de aandacht, tot in elk detail. De gebarsten sporen, geschraapte patronen, kleurlagen als archeologische vindplaatsen, af en toe toegevoegde lijnen, trekken je naar binnen als boeken die tot in detail kunnen worden gelezen.
De acrylverfschilderijen van Lode Laperre, gemaakt met zijn unieke artistieke vocabulaire, geven abstracte schilderijen meer “diepte”. Zelfs in de dwarsdoorsnede van de snij- en littekens kun je de gelaagdheid en golving van het ondiepe reliëf lezen.

Willem Elias, een bekende Belgische kunstcriticus, stelde het concept van "palimpsest" voor om het werk van Lode Laperre te interpreteren. Honderden jaren geleden werden in Europa, om duurzaam gebruik te kunnen maken van kostbaar perkament, eerdere teksten vaak afgeschraapt en herschreven op het perkament. De sporen van de oude tekst en de afgekrabde markeringen bleven duidelijk zichtbaar, net zoals in Lode Laperres artistieke concept waarbij de creatieve tijdlijn van stapelen, schrapen, snijden en overlappen in zijn werken gecomprimeerd wordt.

Zijn schilderstijl en de Chinese gesneden polychrome laktechniek “Qidiao” vertonen een soortgelijk effect. Tijdens de Song-dynastie werd deze gekleurde lakkunst “neushoornhuidlak” genoemd. De vroegste artefacten die met deze techniek zijn vervaardigd, werden opgegraven in tombes uit het tijdperk van de Drie Koninkrijken en hebben een geschiedenis van meer dan 2000 jaar oud. De gelaagdheid in de gekleurde lak die deze kunstvoorwerpen tooit, vloeit mee met het patroon. Oogstrelend en kleurrijk, een indruk die ook in de schilderijen van Lode Laperre wordt gewekt. In beide artistieke processen wordt een techniek van snijwerk en gelaagdheid aangewend om geraffineerde voorstellingen te creëren met veel gevoel voor diepte en beweging.

De kunst van de neushoornhuidlak vindt haar oorsprong in de schoonheid die van nature is ontstaan door de slijtage van leren, met lak beschilderde wapen- en paardenuitrusting. Het boek "The Record of Lacquer Decoration" van de beroemde lakmeester Huang Cheng uit de Ming-dynastie vermeldt: "De neushoornhuidlak, ook bekend als Ti Xi of Xi Pi, toont motieven van wolken, ronde bloemen en dennenschubben, waarbij de rode kleurvlakken en opvallend gladde oppervlaktes wondermooi zijn”.

Anders dan de schoonheid van de glad gepolijste oppervlakken in deze lakkunst, zitten de schilderijen van Lode Laperre vol met ruwe en ruige sporen van de tijd. Dat zie je ook in zijn serie verfsculpturen, getiteld "Coprolites", die de sporen van het verleden van creaties en hun omgeving vastlegt en bewaart als fossiele getuigen. Deze relicten dragen in belangrijke mate bij tot de algehele beleving in zijn werk.

De werken van Lode Laperre zijn dus niet alleen esthetisch, maar brengen ook een gevoel van geschiedenis, tijd en herinnering over. Door zijn unieke artistieke taal nodigt hij de kijker uit om na te denken over het verstrijken van de tijd en de betekenislagen die in zijn werken zijn ingebed.

Joy Lai
Directeur Juming Museum, Taiwan